پرسش:
بهترين و جامع ترين تفسير قرآن به نظر شما كدام است ؟

پاسخ:

سلام من، به پیچکی که صبح دست سبز او به سوی آسمان بی کران دراز می شود

هر كدام از تفسيرها مزيّت مخصوص به خود را دارد. تفسيرهايي كه به زبان عربي نوشته شده است , متفاوت هستند. مي توان گفت از بين آنان ها در تفسير و از همه بهترند. در ميان تفسيرهايي كه به زبان فارسي نوشته شده است , تفسير نمونه , تفسيرهاي موضوعي مانند پيام قرآن و منشورجاويد و تفسيرهاي موضوعي آية اللّه جوادي آملي از بهترين تفسيرها مي باشد.

اخيراً تفسير فارسي از آيةالله جوادي آملي به نام چاپ و دو جلد آن منتشر شده كه شايسته است مورد توجه قرار گيرد.

پرسش:

آيا آيه 71 سوره مريم ( ان منكم الاّ وارها) شامل همه، حتي پرهيزگاران مي شود؟

پاسخ:

سلام و درود خدمت شما

مفسرين در كلمه ورود دو نظر دارند. برخي ورود در آيه را به معني نزديك شدن و اشراف پيدا كردن مي دانند، يعني همه مردم بدون استثنا براي حسابرسي، يا براي مشاهده سرنوشت نهائي بدكاران به كنار جهنّم مي‏آيند. سپس خوبان مي‏روند و بدان را وارد جهنم مي‏كنند.

اين گروه براي تأييد نظريه خود به آيه 23 سوره قصص استدلال مي‏كنند و لمّا ورد ماء مدين...يعني وقتي حضرت موسي(ع) نزديك و كنار آب مدين رسيد.

اكثر مفسرين مي‏گويند ورود، در اين جا به معني دخول است. طبق اين معني، همه انسان‏ها(خوبان و بدان وارد جهنم مي‏شوند) منتها آتش دوزخ بر خوبان سرد و سالم خواهد بود، همان گونه كه آتش نمرود بر ابراهيم(ع) چنين بود. يا ناركوني برداً و سلاماً علي ابراهيم.(1) اي آتش بر ابراهيم(ع) خنك و سلامت باشد.(2)

1. انبياء، آيه 69.
2. تفسير نمونه، ج 13،ص 117.

پرسش:

دانشجوي رشته ي عمران هستم و بسيار علاقمند به تحقيق و فهم دين.از اين رو تصميم گرفتم كه به مطالعه ي تفسير قرآن بپردازم. خواهشمندم بنده را راهنمايي بفرماييد كه تفسير موضوعي بخوانم يا ترتيبي 2- كدام يك از كتب تفسير فارسي براي بنده مناسب هستند و چه ويژگي هايي دارند.
پاسخ:

سلام به قاصدک های خبر رسان که محکوم به خبرند
اين كه كدام تفسير براي مطالعة شما بهتر است، بايد به هدف و انگيزه و علاقه‌مندي خود به تفسير نگاه كنيد. اگر چنان كه ذكر كرديد هدف اصلي، فهم دين از طريق تفسير قرآن است، بهتر است از تفسير موضوعي شروع كنيد، زيرا در تفسير موضوعي، آياتي كه در قرآن درباره يك موضوع قرار داد، يك جا جمع‌آوري شده و به كمك همة آنها ديدگاه قرآن درباره آن موضوع بررسي مي‌شود. در اين زمينه در سال‌هاي اخير نسبتاً خوب كار شده و نمونه تفسيرهاي موضوعي چاپ شده است، مانند:

1ـ پيام قرآن، حضرت آيت الله مكارم شيرازي، ده جلد در مباحث اعتقادي و سه جلد در مباحث اخلاقي.

2ـ منشور جاويد، حضرت آيت الله سبحاني.

3ـ تفسير موضوعي، آيت الله جوادي آملي.

با توجه به اين كه در مرحلة آغازين مطالعة تفسير هستيد بهتر است ابتدا از پيام قرآن و منشور جاويد شروع كنيد كه با قلم ساده و روان نوشته شده است.

پرسش:

چه نياز به آيه اي كه به " نشانه و رمز گشايي و دقت و تدبر در نشانه و معاني پنهان نشانه داشته باشد "، هست؟

پاسخ:

سلام و ادب

منظور شما از نشانه و رمزگشايي مشخص نيست. اگر درك معاني باطني قرآن است، بايد بگوييم آيات زيادي در قرآن هست كه مطلبي را به صورت كلي بيان كرده كه يافتن مصداق يا مفهوم واقعي آن نياز به دقت دارد، مانند "عم يتساءلون، عن النبأ العظيم، الذي هم فيه مختلفون" منظور از نبأ عظيم "خبر بزرگ" چيست؟ آيا رستاخيز است؟ يا چيز ديگر، ميان مفسران اختلاف نظر است و ممكن است قابل جمع هم باشد، زيرا قرآن داراي ظاهر و باطن، بلكه باطن‌هاست اما فهم باطن قرآن بدون وجود قرائن يا تفسيرهايي كه از پيامبر(ص) و امامان معصوم(ع) رسيده است، جايز نيست، زيرا آنان "راسخون در علم" هستند و حقايق را مي‌دانند.

جهت اطلاع بيشتر در اين زمينه به بحث "تأويل" در مباحث تفسيري و معارف قرآني مراجعه كنيد.